Ngô Minh Hằng – Trần Nhật Kim

Kính thưa Quý vị,

Hôm Thứ Hai, 15 tháng 4, 2019, chúng tôi đã gửi tới Quý vị bài viết, trình bầy những “sự thật chưa kịp phối kiểm”, liên quan tới bài thơ “Đám Ma Tù” được đăng trong bài viết của cụ Trần Nhật Kim (TNK), phổ biến trên ĐSLV ngày 10/4/2019. Ngay sau đó, bà Hoàng Lan Chi đã trao đổi email với Đặc San Lâm Viên (ĐSLV), và nhờ ĐSLV chuyển bài viết của chúng tôi tới cụ TNK. Tiếp theo, chúng tôi cũng gửi email thưa với ĐSLV, chúng tôi viết bài về vấn đề này, vì quý trọng danh dự, uy tín của cụ Trần Nhật Kim, bà Ngô Minh Hằng, và ĐSLV”, cùng niềm hy vọng của chúng tôi, được sự quan tâm của ĐSLV và cụ Trần Nhật Kim. Không lâu sau, qua Diễn Đàn Phụng Sự Xã Hội, chúng tôi nhận được email của ĐSLV, kèm thư trả lời của cụ Trần Nhật Kim.

Xin chân thành cảm ơn cụ Trần Nhật Kim, ĐSLV, cùng đông đảo quý vị trên các diễn đàn, đã quan tâm, chia sẻ, góp ý…; và sau đây, xin trân trọng giới thiệu cùng Quý vị, nguyên văn email của ĐSLV với thư trả lời của cụ Trần Nhật Kim, và email cảm ơn của nhà thơ Ngô Minh Hằng.

Nếu Quý vị nhận email này hơn một lần, xin thông cảm; nếu phiền lòng, xin thứ lỗi và email về huunguyen@saigontimes.org.

Trân trọng,
Hữu Nguyên

EMAIL CỦA ĐSLV & THƯ TRẢ LỜI CỦA CỤ TRẦN NHẬT KIM

From: dslamvien@gmail.com
Reply-to: PhungSuXaHoi@googlegroups.com
To: PhungSuXaHoi@googlegroups.com
Sent: 4/15/2019 10:37:07 AM Central Standard Time
Subject: Re: [PSXH] Chờ một lời giải thích về sự thay tựa đề và tên tác giả của thi phẩm TÙ CẢI TẠO

Kính thưa quý vị,

Đặc San Lâm Viên (ĐSLV) vừa nhận được thư của tác giả Trần Nhật Kim giải thích về bài thơ (nay được biết là “Đám ma tù” của thi sĩ Ngô Minh Hằng) trong bài viết của ông gửi đăng trên ĐSLV. Chúng tôi đã được sự đồng ý của ông để đăng lên đây cho quý vị tường.

Thưa ông Huu Nguyen,

Ngày 15-4-2019

Tôi đã đọc bản thắc mắc của ông. Xin trả lời những câu hỏi ông nêu ra:

1- Tôi không phải là tác giả “bài thơ Tù…” ghi trong bài viết “Ký ức một thời tù cải tạo” đã đăng trên diễn đàn. Tôi cũng không biết tên tác giả cũng như đầu đề của bài thơ. Vào lúc nghe bài thơ này, không ai biết tên tác giả, nhưng thấy bài thơ rất hay, đã diễn tả đúng số phận những người tù cải tạo miền Nam, nên bài thơ đã được truyền đi, do đó, tôi đã ghi lại bài thơ trên như môt lời truyền khẩu. Như một số bài thơ, bài ca sáng tác trong tù đã khơi dậy lòng đấu tranh bất khuất nên được truyền nhau hát.  Chúng tôi không biết tác giả là ai, vì luôn bị theo dõi.

2- Khi gửi bài đăng trên Đặc san Lâm viên, tôi chỉ ghi tên tại cuối bài viết như thông lệ.

3- Như nhà thơ Ngô Minh Hằng cho hay bà là tác giả của bài thơ trên, xin cám ơn nhà thơ, điều này đã giải tỏa thắc mắc của tôi về xuất xứ của bài thơ trong thời gian qua.
Khi viết về các “kinh nghiệm tù đầy”, vì vốn không phải là “nhà văn”, nên nhìn sự việc theo chủ quan của mình, nhưng chỉ mong ghi lại như một kỷ niệm đen tối của một thời đã qua, đã hằn sâu cả về thể xác lẫn tâm hồn của tù cải tạo miền Nam.

Xin cảm ơn ông Hữu Nguyên đã đưa ra thắc mắc trên. Hy vọng những câu trả lời của tôi đã đáp ứng được những thắc mắc này.

Chúc quý vị vui khỏe, hạnh phúc.  Mọi việc hanh thông.
Trần Nhật Kim

Chúc quý vị an lành,
Ban Biên Tập Đặc San Lâm Viên
http://www.dslamvien.com

THƯ CẢM ƠN CỦA NHÀ THƠ NGÔ MINH HẰNG

Kính Thưa Nhà Báo Hữu Nguyên, Ông Trần Nhật Kim, Đặc San Lâm Viên cùng Qúy vị quan tâm,

-Xin cảm ơn Ông Hữu Nguyên, với lương tâm và sự chân chính của một Nhà Báo, Ông đã giúp làm minh bạch vấn đề.

-Xin cảm ơn Nhà văn Trần Nhật Kim. Sự trả lời của Ông đã giải thích về bài thơ “Đám Ma Tù” rất rõ ràng, điều duy nhất mà chúng tôi mong đợi.

-Xin cảm ơn Đặc San Lâm Viên chuyển thư.

Thưa nhà văn Trần Nhật Kim,Cảm ơn Ông đã đồng cảm với bài thơ (nay Ông biết tên là Đám Ma Tù) và đã trích dẫn bài thơ ấy trong bài Ông viết: “Ký Ức Của Một Thời Cải Tạo”.
Cũng xin cảm ơn Ông đã cho hay và tôi rất cảm kích để biết rằng bài thơ mọn ấy đã được Ông và những Anh Em Bạn Tù trong nhà tù CS chuyền đọc với nhau.

Cùng thời điểm đó, tôi có thêm vài bài thơ nói về những NGƯỜI TÙ và tình cảnh của NGƯỜI VỢ TÙ, nhân tiện trong Tháng Tư, xin được chia sẻ cùng Ông và tất cả Qúy vị.

Tất cả những bài thơ này đã được in trong thi tập GỌI ĐÀN xuất bản năm 1998.

Kính chúc Nhà báo Hữu Nguyên, Nhà văn Trần Nhật Kim, Đặc San Lâm Viên và những Vị đã yêu qúy thơ văn, đã quan tâm và công tâm đóng góp ý kiến cho bài ” Đám Ma Tù”.

Trân trọng,
Ngô Minh Hằng

ĐÊM TÙ CỦA NGƯỜI CẢI TẠO

Ba gian mái rạ, vách bùn rơm
Tám chục tù nhân chẳng chiếu giường
Nền đất cỏn con, người một khoảng
Màn trời lồng lộng, gió mười phương
No nê dạ tiệc, bày muỗi, rệp
Vui vẻ hòa ca, lũ nhái, ương
Chỉ có NGƯỜI TÙ là khốn khổ …
Đêm dài, bụng rỗng, lạnh da, xương !

Ngô Minh Hằng
12.5.1979

NGƯỜI CẢI TẠO

Đoàn người lặng lẽ cuốc, đào, khiêng
Lũ ngợm súng ghìm, đứng kế bên
Trăm ngọn roi thù lao vút xuống
Ngàn lời nói độc chất chồng lên
Mồ hôi pha với niềm cay oán
Nước mắt hòa chung nỗi hận phiền …
Chẳng một ai mà không biết họ,
Ấy, NGƯỜI BUÔNG SÚNG NHẬN OAN KHIÊN !

Ngô Minh Hằng
4.3.1978

ĐÁM MA TÙ

(Viết để tưởng niệm những Chiến sĩ VN. anh hùng, can đảm nhận trách nhiệm của bậc sĩ phu khi Tổ Quốc hưng vong và đã bỏ mình trong các trại lao tù CS.)

Vài tên cầm súng bước đi đầu
Tên nữa AK. tiếp phía sau
Một xác bó tròn đôi mảnh chiếu
Hai đầu buộc tréo bốn dây lau
Không kèn, không trống, không đưa tiễn
Chẳng khói, chẳng nhang, chẳng nguyện cầu
Chỉ có bạn tù khiêng lặng lẽ
Và hồn sông núi bước theo sau !!!

Ngô Minh Hằng
2.10.1979

GỞI QUÀ

(Tặng những người vợ hiền sau 1975)

Đây là chai thuốc cảm
Anh bảo trọng lấy mình
Đây là lọ dầu xanh
Anh để dành cạo gió

*

Đây vài bì thư nhỏ
Nếu được phép viết về
Đây là lọ muối mè
Để ăn cùng bột luộc

*

Đây là chai mắm ruốc
Để chấm với đọt mì
Muốn gởi chút thuốc rê
Để đôi khi anh hút

*

Nhưng hôm qua, buổi họp
Cán bộ bảo rằng không
Các anh là ngụy quân
Thuốc rê : đồ xa xỉ !

*

Đây là thuốc bao tử
Để uống khi bịnh hành
Trong mọi nỗi khó khăn
Chắc là anh cần lắm

*

Đây cây lược em sắm
Chắc anh chẳng cần đâu
Vì em biết từ lâu
Tóc anh nhiều đợt rụng

*

Đây là thuốc đau bụng
Để phòng khi chưa quen
Khoai, sắn, bột, nước phèn
Trong những lần chuyển trại

*

Bộ “trây di” nhuộm lại
Em gởi kèm theo đây
Anh mặc lúc heo may
Giãi dầu khi lao động

*

Thương anh chiều gió lộng
Xót anh đêm mưa dầm
Khổ nhục bấy nhiêu năm
Đời tù lao đói lạnh

*

Vắng anh, nhà cô quạnh
Con thường khóc đòi cha
Chiều tựa cửa, Mẹ già
Nhìn chim bay về tổ

*

Vai gầy rung trong gió
Nhớ con mắt lệ đầy
Em xuôi ngược từng ngày
Nuôi đàn con bốn đứa

*

Ráng chắt chiu từng bữa
Gói ghém gởi cho anh
Kèm theo một khối tình
Tâm tư người vợ trẻ

*

Dù cách chia anh nhé
Xin hãy vững lòng tin
Dù đá nổi, lông chìm
Lòng em không thay đổi

*

Và những khi trời tối
Là lúc sắp bình minh
Luật tạo hóa công bình
Sẽ phạt người tội ác !

*

Gởi anh này khúc hát
Ngày mình mới quen nhau
Và những lời ca dao
Mẹ thường ru anh ngủ

*

Con gởi anh nỗi nhớ
Em gởi anh niềm thương
Mong anh thêm can trường
Mong anh thêm nghị lực

*

Nén đi điều uất ức
Để chờ đợi ngày mai
Qua một cơn mưa dài
Ắt là trời lại sáng !

*

Nước non ta hùng tráng
Sẽ thật sự thanh bình
Dân chúng hết điêu linh
Hưởng tự do hạnh phúc

*

Cộng quân, loài thú độc
Dùng sách lược vô nhân
Làm mất hết lòng dân
Sẽ tự tiêu, tự diệt !

Ngô Minh Hằng
6.12.1978

NỖI NIỀM

(Cho một cuộc tình đầy nước mắt)

Hơn bốn năm rồi ta xa nhau
Đôi hồn đôi cảnh ngẩn ngơ sầu
Cùng chung một tiếng lòng nức nở :
“Trời có cao chăng ? Đất có sâu ???”

*

Cứ tưởng xa nhau chỉ ít ngày
Nào ngờ biền biệt bốn năm nay
Anh đi đất lạ trời quen đó
Sống cảnh chim lồng cá chậu đây !

*

Em ở lại nhà nuôi bốn con
Hai vai gánh nặng chữ vuông tròn
Chăn đơn gối chiếc hoen màu lệ
Má thắm phai hồng môi nhạt son !

*

Rau cháo cho nên hóa lạnh lùng
Họ hàng thân tộc thảy quay lưng
Đàn con trứng nước thơ ngây quá
Cám cảnh bơ vơ, xót nỗi chồng !

*

Nước mất nhà tan lắm phũ phàng
Cũng liều thử thách với thời gian
Bốn năm cay đắng trần ai ấy
Không lửa tìm đâu thấy tuổi vàng !

Ngô Minh Hằng
31.7.1979

GIÂY PHÚT CHẠNH LÒNG

Hôm nay được lệnh gởi cho chồng
Ba ký quà khô, của quí Đông
Một nách nuôi đàn con bốn đứa
Khoai mì sáng có, bữa chiều không

*

Đứng, ngồi, nhìn trước lại nhìn sau
Xem có còn chi bán được nào
Tủ lạnh, honda, giường, ghế, tủ
Tivi, cassette, bán từ lâu !

*

À, còn dăm chiếc áo dài soie
Bán bớt đi, mua lấy chút quà
Ta gởi cho chồng đang học tập
Để cho lòng ấm kẻ phương xa

*

Sắm sửa vừa xong một buổi chiều
Chút đường, chút đậu, chút hồ tiêu
Mắm kho đặc quánh lưng lưng chén
Của ít mà nghe nghĩa rất nhiều !

*

Gói ghém xong xuôi vội vã đi
Từ trong bưu điện đến bên lề
Người đông như thể ngày vui lớn
Chờ đợi tên mình được gọi, ghi

*

Giữa đám người đông chợt chạnh lòng
Ván cờ chung cuộc thảm tình không ?
Thân trai chốc để lòng ôm hận
Đành đoạn vương mang, tủi má hồng !

Ngô Minh Hằng
15.6.1976

ĐẮNG CAY

Từ ngày anh bước chân đi
Em lau nước mắt trở về nuôi con
Hẹn nhau mười bữa vuông tròn
Mà năm mốt tháng vẫn còn chờ nhau !
Em chờ một trận mưa Ngâu
Để Ngưu với Chức đẹp câu ước thề
Hỡi ơi, sự thực não nề
Năm mươi mốt tháng lòng tê tái lòng !
Năm mươi mốt tháng long đong
Một mình đối phó việc trong việc ngoài
Miệng cười, nhưng mắt nhòa cay
Nghiến răng nuốt mối hận này vào tim !
Người ta không để mình yên
Người ta làm đảo làm điên đời mình !
Người ta làm tội làm tình
Chia uyên rẽ thúy, cắt tình cha con
Miệng người vẫn ngọt, vẫn ngon
Mà em phải ngậm bồ hòn làm vui
Trăm nghìn nỗi khổ anh ơi
Từng đêm ngấn lệ hết vơi lại đầy
Mỗi ngày thêm một đắng cay
Mỗi ngày thắt chặt thêm dây nghiệt ngòi
Nhìn con thôi lại nhìn đời
Nhìn con thấy xót, nhìn đời thấy thương !
Năm mươi mốt tháng căm hờn
Năm mươi mốt tháng đoạn đường chông gai
Anh thân tù ngục đọa đày
Đàn con trứng nước lạc loài vắng cha
Còn em, chút phận đàn bà
Đắng cay nước mất , xót xa chồng tù !

Ngô Minh Hằng
16.8.1979

This entry was posted in Đặc Biệt. Bookmark the permalink.

6 Responses to Ngô Minh Hằng – Trần Nhật Kim

  1. Tất cả vụt bừng sáng trong hào quang cứu rỗi!!!... says:

    Cảm ơn BÀ Ngô Minh Hằng… trước đây tôi cứ đinh ninh thi sĩ là ÔNG!!!??? Bà đã sáng tác những bài thơ rất hay, nhất là bài Đám Ma Tù…

    Vài tên cầm súng bước đi đầu
    Tên nữa AK. tiếp phía sau
    Một xác bó tròn đôi mảnh chiếu
    Hai đầu buộc tréo bốn dây lau
    Không kèn, không trống, không đưa tiễn
    Chẳng khói, chẳng nhang, chẳng nguyện cầu
    Chỉ có bạn tù khiêng lặng lẽ
    Và hồn sông núi bước theo sau !!!

    Cả bài thơ tả cảnh, tả người, tả vật thật buồn… Trời đất im lìm, con người âm thầm, lặng lẽ, mấy tên bộ đội tàn nhẫn vô cảm, thấp thoáng mà đe doạ thường trực, mấy người bạn tù ai cũng buồn tủi, đau thương, khóc không nước mắt cho người nằm xuống và cho mình trong mai hậu….. Vậy mà giữa cảnh buồn tủi, bi thương, tuyệt vọng chìm đắm như vậy, bỗng đọc tới câu cuối… chỉ cần một câu cuối thôi, tất cả vụt bừng sáng trong hào quang cứu rỗi, khiến người chết được thanh thản, mỉm cười, người đọc thấy hồn mình được chắp cánh bay bổng… Vẫn biết, ai cũng ham sống và sợ chết!!! Nhưng chết mà biết mình được như vậy thì quả là hạnh phúc và ý nghĩa gấp vạn lần sống mà bon chen, lừa lọc, mưu mô, thủ đoạn, hèn hạ cong lưng uốn gối, tối ngày bưng bô cho VC như ông LS HDH […], thì chẳng những VC Nguyễn Thanh Sơn nhìn ông phải giấu nụ cười khinh bỉ và thương hại, ông HDH phải vĩnh viễn khổ nhục… mà ngay cả bạn bè thân hữu của ông HDH, nhất là vợ ông đang đứng cạnh ông khi đó, cũng không giấu được sự xấu hổ, khinh bỉ và đau lòng trên gương mặt, khi chợt nhận ra mình PHẢI LÀM VỢ MỘT THẰNG CÓ TÊN HÙNG MÀ HÈN […] THẬT ĐÚNG LÀ MỘT NGÀY BƯNG BÔ CHO VC LÀ CẢ ĐỜI PHẢI BƯNG BÔ VC!!! MỘT NGƯỜI BƯNG BÔ VC LÀ CẢ NHÀ, CẢ DÒNG HỌ MANG TIẾNG BƯNG BÔ VC.
    HOANG DUY HUNG LAM NUOC MY XAU HO
    Biết vậy nên bây giờ ông HDH càng ngày càng hối hận đau khổ trong tuyệt vọng, tối ngày giật xích phá chuồng, chửi bới lung tung, không từ một ai.

    • BƯNG BÔ CHO THẰNG BƯNG BÔ VC says:

      hIHHIHIHI… LÃO GIÀ PHẠM LỄ VÀ CẬU CHRIS LE PHẢI COI BỨC HÌNH NÀY MỚI TỈNH NGỘ THÂN PHẠN BƯNG BÔ CHO THẰNG BƯNG BÔ VC.

  2. Thomas Tran AKA Trầ Doãn Thường: ...đã được giải quyết xong says:

    Khởi sự thi sĩ NMH và thi sĩ Nguyễn Đạt chỉ YÊU CẦU một lời Giải Thích, mà không bắt lỗi Ông Trần Nhật Kim, như vậy là có thiện tâm, cao thượng nên phục.

    Ông Trần Nhật Kim đã giải thích như yêu cầu.

    Tuy có câu “Không biết là không có lỗi” nhưng nếu Ô. TNK có thêm một lời xin lỗi tác giả và độc giả thì cao thượng không kém hai thi sĩ NMH và NĐ.

    Ca dao mới có câu “Kim vàng ai nỡ uốn câu/Phe Ta ai nỡ nói nhau nặng lời”

    Riêng tôi coi chuyện không có tựa đề bài thơ và không có tên tác giả trong bài ký ức của Ô. TNK đã được giải quyết xong rồi.

  3. Hoang Pham: let the dogs bark, the lion is still the king! says:

    Tôi tên Hoàng, họ Phạm, là con trai nên có Văn ở giữa, đọc lên là Phạm Văn Hoàng, sang Úc đổi lại thành Hoàng Phạm (Hoang Pham). Trước đây mấy năm, tôi có góp ý chuyện Đức Ông Nguyễn Minh Tâm thú tội VÔ Ý ĐỔI TÊN NGÀY QUỐC HẬN, chắc bà con cô bác con nhớ??? Sau vụ đó, tôi bị bà xã rầy la quá trời, nên hết dám tò te, ý kiến ý cò. Nay phải vùng lên viết vài dòng với ông Trần Nhật Kim vì tôi rất thích đọc hồi ký tù cải tạo của ông.

    Ông này phải hơn tôi trên dưới con giáp là ít, mà thấy ông thuộc rất nhiều thơ, nhạc do tù sáng tác nên tôi rất khâm phục trí nhớ thâm hậu của ông bội phần nhiều hơn tôi, và tôi cứ đinh ninh bài thơ ông đăng vừa rồi là do một bạn tù của ông sáng tác cơ đấy. Nay ông Trần Nhật Kim đã thẳng thắn lên tiếng thừa nhận bài thơ là của bà Ngô Minh Hằng, thì tôi viết mấy dòng này để khuyên ông nên sửa lại bài viết của ông cho rõ ràng, vì lời ông nói phải đi đôi với việc ông làm, Chúa Phật hay Khổng tử cũng đều dậy “ngôn hành phải hợp nhất”. Bằng không, chúng tôi đọc thấy tác giả viết bài thơ “được diễn tả qua lời thơ của bạn tù” thì cứ ngỡ, tác giả bài thơ là một ông bạn tù nào đó của ông Trần Nhật Kim cơ đấy.

    Bây giờ xin phép cho tôi được thưa chuyện với ông Trần Nhật Kim. Ông Trần Nhật Kim ạ, ông chỉ cần thêm vô đoạn văn của ông mấy chữ là bảo đảm với ông, không ai thưa gửi, kiện cáo gì được, và người đọc càng thêm quý trọng ông. Ông nghe tôi, thêm vô mấy chữ (xin được in đậm bold), đoạn văn của ông hầu như không thay đổi, ý nghĩa vẫn giữ nguyên, mà còn trở nên rõ ràng, nghe hay như mấy ông bà MC giới thiệu ca sĩ ở sân khấu vậy đó:

    “Số phận của tù cải tạo thật mong manh. Sau những đọa đầy khổ ải, nhiều người thiếu may mắn không có ngày trở về, đã nhận mảnh đất nơi này là “quê hương”, sau khi trả xong “món nợ máu” cho “đảng CSVN”, được diễn tả qua bài thơ Đám Ma Tù của tác giả Ngô Minh Hằng, và giọng ngâm của bạn tù”.

    Quên một điểm nữa, xin ông Trần Nhật Kim nhớ cho, bà Ngô Minh Hằng sáng tác bài thơ này năm 1979, phải vài năm sau bài thơ mới được phổ biến tại hải ngoại, cho đến khi bài thơ được gửi về VN để bạn tù của ông ngâm, chắc cũng mất vài năm nữa là ít, cho là tất cả cỡ 10 năm, thì phải cuối thập niên 1980 hoặc đầu thập niên 1990, ông mới nghe bạn tù ngâm bài thơ này thì mới hợp tình hợp lý và đúng sự thật. Thưa ông, tôi trình bầy như vậy có phải không ạ? Vì bài viết của ông ở dạng HỒI KÝ TÙ CẢI TẠO, ông không thể thêm thắt hay hư cấu vì làm như vậy sẽ khiến cho độc giả nghi ngờ những sự thật khác trong bài viết, ảnh hưởng đến uy tín của ông, có đúng không ạ, thưa ông?

    Trên đây là những lời chân thật, dẫu biết chân thật mất lòng, kính mong ông Trần Nhật Kim lượng thứ và đừng nghĩ tôi dám “đánh trống qua cửa nhà sấm”. Dù sao vẫn biết, tôi có nói gì thì nói, cũng chỉ là một độc giả tầm thường ở vùng khỉ ho cò gáy miệt dưới (Down Under), còn ông vẫn mãi mãi là một nhà văn tên tuổi của một đệ nhất siêu cường… đúng như đời vẫn nói, “let the dogs bark, the lion is still the king”, đúng không ông? Nhưng thưa ông, thời nay, sở hữu trí tuệ (intellectual property) là rất quan trọng, luật pháp thế giới cũng như ở bất cứ quốc gia nào, cũng bảo vệ tác quyền hết đời tác giả, cộng thêm tối thiểu 50 năm sau đó.

    • bầy đặt... cầm đèn chạy trước ô tô!!!! says:

      Hì hì… thời đại @ mà suốt mấy năm trời mới viết được vài dòng mà bầy đặt… cầm đèn chạy trước ô tô!!!! Thôi bỏ đi Tám!

Ý kiến độc giả: Mỗi ý kiến - MỘT NGỌN NẾN xua đi bóng tối...

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.